Takip
KİMK (Kanserli İdrar Mesanesi Kanseri) hastalarında takip, hastalığın nüks etme ihtimaline ve üriner diversiyon sonrası gelişebilecek fonksiyonel sorunların tespitine odaklanmalıdır. Ancak, nükslerin erken tespitinin potansiyel faydası ve sağkalım üzerindeki etkisiyle ilgili şu ana kadar prospektif çalışmalardan elde edilen veri bulunmamaktadır (Soukup ve ark. 2012). Nüks bölgeleri, risk faktörleri ve tedavi yönetimi aşağıdaki tabloda özetlenmiştir.
Tablo 6: Nüks Bölgeleri, Nüks İçin Risk Faktörleri ve Tedavi Yönetimi
| Nüks Şekli | Olasılık | Risk Faktörleri | Tedavi | Sağ Kalım |
| Lokal Nüks | Çoğunlukla ameliyattan sonraki 6 ila 18 ay içinde meydana gelir | Patolojik evre, lenf nodları, pozitif sınırlar, lenf nodu diseksiyonunun yaygınlığı, perioperatif kemoterapi (KT) | Genellikle kemoterapi (KT), radyoterapi ve cerrahinin bir kombinasyonu | Tanıdan sonra 4-8 ay arasında sağkalım |
| Uzak Nüks | RS ile tedavi edilen hastaların %50’sinde, özellikle ilk 3 yıl içinde | Patolojik evre, nodal tutulum | İlk seçenek olarak kemoterapi önerilir; tek metastatik bölgesi olanlarda metastazektomi veya radyoterapi düşünülebilir | Platin bazlı kemoterapi sonrası ortalama sağkalım: 9-26 ay |
| Üst Üriner Sistem Nüksü | Vakaların %4-10’unda görülür | Multifokal hastalık, KİOMK/CIS veya pozitif üretral sınır | Üst üriner sistem tümörü gibi tedavi edilir | Medyan genel sağkalım: 10-55 ay |
| Üretral Nüks | RS’den sonra yeni üretral tümörlerin görülme sıklığı %4.4 (1.3-13.7) | Primer üretral tümörün varlığı | Üretral nüks, primer üretral tümör gibi tedavi edilir | – |
Nükslerin Takibi
- Üçüncü yıla kadar BT taraması (her 6 ayda bir) önerilmektedir. Ardından, yıllık görüntüleme yapılması gerekmektedir.
- Takibi durdurmanın kesin zamanı tam olarak bilinmemektedir; ancak hastanın yaşı ve tümör özelliklerine göre kişiselleştirilmelidir (Picozzi ve ark. 2012).
- Alt tip tümörler (ürotelyal alt tipler, ürotelyal olmayan alt tipler ve karışık alt tipler dahil), saf ürotelyal karsinomdan daha yüksek bir nüks riski ile ilişkilidir. Bu nedenle, bu hastalar için daha uzun süreli takip gereklidir (Martini ve ark. 2021).
Üriner Diversiyon Komplikasyonları
İlk 5 yıl içinde üriner diversiyon sonrası komplikasyonların hastaların yaklaşık %45’inde görüleceği belirtilmiştir. Bunlar:
- B12 Vitamin Eksikliği: %17
- Metabolik Asidoz ve Kemik Kaybı/Kırık: %21
- Böbrek Fonksiyonunun Bozulması: %29
- İdrar Yolu Enfeksiyonları, Ürolitiyazis, Üreteroenterik Darlık: %20
- Ortotopik Mesane: İdrar kaçırma sorunları ve boşaltma işlevi bozuklukları gibi komplikasyonlar daha sık görülür (Soukup ve ark. 2012).
Metabolik Komplikasyonlar
Metabolik komplikasyonlar, kullanılan gastrointestinal segmentlere göre değişir:
- İleum ya da Kolon Kullanımı: Hiperkloremik metabolik asidoz, bağırsak malabsorbsiyonu ve idrarla bağırsak mukozasının teması nedeniyle bu komplikasyonlar daha sık görülür. Kontinan diversiyonlarda bu komplikasyon daha yaygındır.
- Üreterosigmoidostomi: Bu türde hiperkloremik metabolik asidoz daha yaygındır.
- Mide Kullanımı: Hipokloremik metabolik alkaloz ve ülserasyona bağlı hematüri görülebilir.
B12 Eksikliği ve Tedavi
- B12 ölçümü, RS’den 3-5 yıl sonra yapılmalı ve sonrasında yıllık ölçümlerle tedavi başlatılmalıdır. B12 eksikliği tedavisi ömür boyu devam etmelidir (Duerksen ve ark. 2006).
Metabolik Asidoz Takibi
- Na, K, HCO3, kan pH’sı ve diğer parametreler erken postoperatif dönemde izlenmelidir.
- Sodyum bikarbonat (2-6 gr/gün) tedavisi erken dönemde başlanmalıdır.
- Metabolik asidozun zamanlaması ve derecesi değişkenlik gösterir. RS sonrası ilk yıl boyunca düzenli metabolik asidoz takibi yapılmalıdır ve sonraki yıllarda 6-12 ayda bir izlenmelidir (Mills ve ark. 1999).
Bu takip ve tedavi yöntemleri, hastaların onkolojik ve fonksiyonel sağlıklarını optimize etmek amacıyla büyük önem taşır.