🧪 Sperm Analizi (Semen Analizi) Nasıl Değerlendirilir?
Sperm analizi, erkeğin çocuk sahibi olma potansiyelini değerlendirmek için yapılan basit ama çok önemli bir testtir. Bu testte meni örneği mikroskop altında incelenerek sperm sayısı, hareketliliği ve şekli gibi temel parametreler değerlendirilir.
📌 Test Öncesi Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Testten önce 2-7 gün arasında cinsel perhiz önerilir.
- Numune, steril bir kapta verilir.
- Örnek mümkünse laboratuvar ortamında, değilse 1 saat içinde laboratuvara ulaştırılmalıdır.
🔍 Temel Değerler ve Anlamları (WHO 2021’e Göre)
| Parametre | Normal Değer | Açıklama |
| Hacim (Volüm) | ≥ 1.4 ml | Az olması ejakülasyon problemini düşündürebilir. |
| Sperm Sayısı | ≥ 39 milyon / ejakülat | Toplam sperm sayısı. |
| Konsantrasyon | ≥ 16 milyon/ml | Mililitre başına düşen sperm sayısı. |
| Hareketlilik (Motilite) | ≥ %42 toplam, ≥ %30 ileri hareketli sperm | İleri doğru hareket eden spermler döllenmede önemlidir. |
| Morfoloji (Şekil) | ≥ %4 normal form (Kruger kriterlerine göre) | Şekli düzgün olan spermler döllenme şansını artırır. |
| Canlılık (Vitalite) | ≥ %54 | Ölü olmayan sperm oranıdır. |
| Lökosit | < 1 milyon/ml | Fazlası enfeksiyon göstergesi olabilir. |
| pH | 7.2 – 8.0 | Asidik veya çok bazik ortamlar sperm fonksiyonunu bozar. |
🧬 Sperm Analizi Sonucu Normal Değilse Ne Anlama Gelir?
- Azoospermi: Meni örneğinde hiç sperm bulunmaması.
- Oligospermi: Sperm sayısının düşük olması.
- Asthenospermi: Hareketli sperm oranının düşük olması.
- Teratospermi: Şekli bozuk sperm oranının yüksek olması.
- Oligoastenoteratospermi (OAT): Sayı, hareket ve şekil bozukluğunun birlikte olması.
Bu gibi durumlarda altta yatan nedenleri araştırmak için hormonal testler, skrotal ultrasonografi ve gerekirse genetik testler yapılması gerekebilir.
📈 Sperm Testi Tek Başına Yeterli midir?
Hayır. Sperm analizi yalnızca bir başlangıçtır. Testin 2-3 hafta arayla en az iki kez tekrarlanması önerilir. Çünkü sperm üretimi döngüsel bir süreçtir ve çevresel faktörlerden etkilenebilir.